De bewoner centraal: dus alles mag?

Hey Selina,

Jij bent je er vast ook wel van bewust: je hoort het overal, het is HET aandachtspunt van nu: ‘de bewoner centraal’. Er worden klantreizen ontwikkeld, methodes om alle bewoners binnen een groter complex te horen en hun wensen te kunnen honoreren (zoals de menukaart uit het Kennispartner project met Dunavie) en nog veel meer.

Maar… ging het niet altijd al om de bewoner?

Als we de woningen niet bouwen voor de bewoner, voor wie dan wel?

Vanuit oogpunt van duurzaamheid is NIET bouwen nog altijd duurzamer dan wel bouwen, de paar uitzonderingen daar gelaten…. Wel zijn er veel duurzaamheids uitgangspunten die een bewoner kunnen belemmeren: als we denken vanuit energiebesparing, dan zijn de oplossingen niet altijd het beste voor maximale daglichttoetreding en mate van ventilatie bijvoorbeeld.

Gezond en Comfortabel

Active House heeft daarom een visie ontwikkeld waarbij de behoeftes van de bewoner centraal staan. Dit betekent een focus op gezond en comfortabel bouwen.

Afgelopen maandag hadden we deels met Active House partners een workshop voor het kennispartnerproject voor de woning van Bas Hasselaar. Door faillissement van de ontwikkelaar is hij genoodzaakt om helemaal opnieuw te beginnen, met een zeer beperkt budget. Zijn laatste blog over zijn zoektocht en belevingen lees je hier.

Aanpasbaar

In deze workshop probeerden we boven water te halen wat de kernwaarden van Active House zijn: waarin onderscheid de Active House visie zich ten opzichte van andere visies of bouwconcepten?

AH-flexibelHet aardige was dat flexibiliteit heel hoog kwam te staan: flexibiliteit die nodig is om te kunnen voldoen aan de brede vraag van verschillende bewoners. Omdat zijn woonwensen centraal staan. Daarnaast flexibiliteit in het (dagelijkse) gebruik zelf: een mens is niet statisch en wil zijn omstandigheden kunnen aanpassen aan zijn activiteiten en hoe hij zich voelt. En de derde vorm van flexibiliteit is door de tijd heen: uitbreidbaarheid en aanpasbaarheid aan nieuwe (veranderende) wensen zoals een andere gezinssamenstelling.

Open gevel

Een van de andere belangrijke waardes werd benoemd als de ‘open gevel’. Deze waarde staat voor elementen uit het gezond en comfortabel wonen zoals ruime daglichttoetreding, vrije mogelijkheid tot openen van de gevel, ruime ventilatievouden etc. Daarnaast is deze waarde aanvullend aan flexibiliteit en kan ook geïnterpreteerd worden in de zin van ‘open bouwsysteem’.

U vraagt wij draaien?

En dan natuurlijk de ‘bewoner centraal’. Maar wat betekent dat nu echt? Betekent dit dat de wensen van de bewoner ‘heilig’ zijn? Dat alles wat hij wil (en wat hij kan betalen) dus maar zo uitgevoerd kan worden? Of zijn er bepaalde randvoorwaarden waar iedereen aan moet voldoen?

Voor Active House geldt dat er drie belangrijke pijlers zijn: comfort, energie en milieu. Een Active House zal niet vervuilend of verspillend zijn. Dat betekent in veel gevallen concessies in gedrag van de bewoner. In de Active House visie gaat het om het vinden van de juiste balans.

Als voorbeeld werd een bewoner genomen die samenwoont met twee grote (stinkende) honden. Hij had altijd het raam openstaan en in een moderne woning lukt het dan niet om te stoken tot 20 graden (de capaciteit is er niet). Ontwerpen we voor deze man de mogelijkheid dat het wel kan? Omdat dit zijn wens is?

Concessies?

De algemene mening was dat dit toch niet wenselijk was. Dus er zijn bepaalde grondvoorwaarden waaraan elke woningeigenaar/ bewoner van een Active House zich moet conformeren. Deze zijn bij Active House geformuleerd in specificaties op onderdelen van elk van de drie pijlers comfort, energie en milieu.

Daarbij gelden tevens de uitgangspunten:

  1. Een bewoner kiest niet voor een Active House wanneer de waarden energie en milieu hem helemaal niets zeggen;
  2. Het zoeken naar nieuwe (innovatieve) oplossingen. Er zijn ook andere oplossingen te bedenken die wel de stank verdrijven, maar niet de warmte.

Balans

Ambitieradar Active House

Ambitieradar Active House

Waar precies de grens ligt tussen waar de bewoner een concessie doet in zijn gedrag en waar er meer energie gebruikt wordt is lastig eenduidig te bepalen. Active House heeft specificaties opgesteld in gradaties. Het is aan de bewoner om een keuze te maken of zijn huis in de categorie 1 of in de categorie 3 valt qua energie bijvoorbeeld. De ambities kunnen worden aangegeven in een ambitieradar: zo zijn de uitgangspunten vooraf bekend. En aan de hand daarvan kan de balans gevonden worden tussen aspecten die belangrijk zijn voor het comfort en het milieu (incl. energie).

Morfologisch ontwerp

Om de keuzes verder uit te werken zijn we in de workshop gestart met het ontwikkelen van een morfologisch schema voor een Active House. Wat zijn de keuzes die je kunt maken op verschillende onderwerpen, bouwdelen en installaties? Het is bedoeld als praatprent. Vervolgens is het aan de kennis van de professionals om te bepalen welke aspecten het beste met elkaar gecombineerd kunnen worden opdat ze elkaar versterken in plaats van tegen werken.
AH-Morfologisch
Wil je meedenken aan het verder ontwikkelen van het morfologische schema? Dan nodig ik je van harte uit om contact met mij op te nemen via cindy.vissering@sbrcurnet.nl

Deze blog is onderdeel van de kenniswisseling tussen Selina Roskam van RVO.nl en Cindy Vissering van SBRCURnet.
De vorige blog van Selina vind je hier.

Deze blog is eerder verschenen op LinkedIn en bij Active House.

Leave a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.